WAYANA’nın menüsünde yer verdiği yerel üzümlerden yola çıkarak hazırladığımız bir e-kitabımız olduğunu hatırlayacaksınız: WAYANA Menüsündeki Endemik Türk Üzümleri ve Şarapları.

Kitapçığı en son 2025 yılı kasım ayında güncellemişiz. O sürümünde 84 üzüm yer alıyormuş. Temmuz 2026 güncellemesinde sayı 90’a çıktı. Üstelik bizim tattığımız ama henüz ticari üretim hattına girememiş olan şaraplık üzümler var ve bu sayıya onlar dahil değil.

Bu yazımızda son güncellemeden sonra meydana gelen gelişmeleri de birkaç başlık halinde sizler için hazırladık.

Yılın En Çarpıcı Ampelografik Keşfi: Kolorko ve Furmint Kardeşliği

Şarap dünyası, tarihin köklerine inen genetik araştırmalarla sarsılmaya devam ediyor. Bu yılın en heyecan verici ampelografik ve genetik keşiflerinden biri, bizim de menümüzde gururla yer verdiğimiz yerel değerimiz Kolorko ile ilgili oldu. Yapılan son genotip analizleri, Kolorko’nun, Macaristan’ın dünyaca ünlü, yüksek asiditesi ve muazzam gövdesiyle asil kabul edilen üzümü Furmint ile aslında aynı genotip olduğunu ortaya koydu!

Anadolu topraklarının saklı kalmış bir değerinin, dünya şarap literatürünün en üst sıralarındaki bir aristokratla aynı genetik mirası paylaştığını görmek bizleri şaşırtmadı. Aksine, bu topraklarda keşfedilmeyi bekleyen ne kadar büyük bir potansiyel olduğunu bir kez daha kanıtladı. Kolorko, köklerinin gücüyle artık sadece yerel bir kahraman değil, uluslararası arenada da ezber bozan bir oyuncu olmaya aday.

Her Stilde Parlayan Bukalemun Üzümler: 4 Üzüm x 3 Stil Tadımı

Hani günlük dilde kullandığımız “etinden, sütünden, tüyünden yararlandığımız..” diye başlayan bir deyiş vardır. Bazı şaraplık üzümler de bu deyişi çağrıştırır. Koyu renk kabuklara sahip şaraplık üzümlerimizden bazıları çok yönlü işlenmeye elverişli yapılarıyla diğerlerinden ayrışırlar. Kabuk renklerinin sağladığı avantajla kırmızı ve roze şarap olarak işlenmeye zaten elverişlidirler. Ama bazıları yalnız bununla sınırlı olmaz. Usta eller bu üzümlerden bize “blanc de noir” diye bilinen beyaz şaraplar, köpüklüler ve tatlı şaraplar da yapar.

Biz de ülkemizin yerel çeşitlerinden, başlıktaki gibi bukalemun olan üzümlerden dört tanesini seçtik. Bu üzümlerin her birinden farklı stillerde üretilen üçer şaraba yer veren toplam 12 şaraplık bir tadım etkinliği hazırladık.

Seçtiğimiz şarapların hepsi serin ve soğuk servise uygun. Anlayacağınız üzere, yaz günlerinde bizi serinletecek şaraplardan oluşan bir içeriğimiz var. Yine her üreticinin bir şarapla temsil edilmesini sağlamaya özen gösteriyoruz. 12 şaraplık seçkide beyaz, roze, kırmızı, köpüklü, tatlı hepsi olacak. Hazır olun.

Anadolu’nun Tüm Saklı Hazineleri Bu Kitapta: 90 Endemik Yerel Üzüm E-Kitabı

Bu ülkede yaşayan ve şaraba değer verenler için en heyecan verici ayrıcalıklarımızdan birisi neredeyse her yıl, bugüne kadar farkında olmadığımız yeni üzümlerden yapılan şaraplarla tanışma fırsatımız olmalı.

2014 yılında ilk kez şarap menümüzü oluşturduğumuzda, ülkemizde üretilmekte olan yerel üzüm şaraplarında 20 üzümün adını görürdük. Bu sayı yeni kitapçığımızda 90 çeşide yükseldi. Kasım ayından sonraki dönemde eklenen yeni üzümleri kısaca hatırlatalım:

Amber:

Muğla’nın Datça yöresinin beyaz şaraplık üzümü için “amber” adı verilmiş ve tescil süreci başlamış. Aslında amber ismi kafa karıştırıyor. Çünkü kimi natürel şaraplar için de kategori adı olarak amber kullananlar var. Ayrıca Urla Şarapçılığın Amber adını taşıyan bir de şarabı var. Bu sürecin nasıl bir yere varacağını göreceğiz. Datça Winery’nin Amber şarabı, vahşi mayayla işlenmiş ve dört ay küpte dinlendirilmiş. WAYANA’nın “Nadir Üzümler Tadımı”nda katılımcılardan övgü aldı.

Hırtariş

Karadeniz yöresi üzümlerine odaklanan genç şarap üreticilerinden Kerasus, bu kez Hırtariş üzümüyle karşımıza çıktı. En son 1938 yılında Ordu’daki bir şaraphanenin işlediği Hırtariş, orta gövdeli kırmızı bir şarap veriyor. WAYANA’da Temmuz 2026’dan itibaren servis etmeye başlıyoruz.

Kızlankarası

Datça yöresinin bu üzümü de ilk kez Datça Winery tarafından Palamut üzümüyle co-ferment olarak işlendi. Bu özgün şaraba “Nadir Üzümler Tadımı”nda yer verdik. Bu şarap da katılımcıların ilgisini çekti. Kolay içimli, hafif gövdeli, kırmızı meyvelerin yoğun hissedildiği bir kırmızı.

Mecidiye

Manisa’ya bağlı Mecidiye Köyü’nde bulunan sınırlı sayıdaki asmadan hasat edilerek işlenmiş. Hafif gövdeli ve geliştirilmeye elverişli, potansiyeli olan bir üzüm çeşidi olarak gördük. Bu şarabı da “Nadir Üzümler Tadımı” na katılanlar tarafından ilgiyle karşılandı. Üreticimiz Kastro Tireli.

Müşküle

İznik yöresinin sofralık olarak bilinen Müşküle üzümü, ilk kez beyaz şarap olarak işlendi. Umarız bu rekolteyi işleyen Kastro Tireli işlemeye devam eder. Gelişmeye açık bir şarap, “Nadir Üzümler Tadımı”nda ilgi gören beyazlardandı.

Palamut

Datça Winery’nin bizlere kazandırdığı bir başka üzüm Palamut. Yukarıda Kızlankarası üzümüyle c-ferment edildiğini söylemiştik. Adını, asmanın meşe palamutu ağacına sarılı olmasından alıyor.

“WAYANA Endemik Yerel Üzümler E-Kitabı” hazır!

WAYANA olarak şarap sektörünü yakından takip edip gelişmeleri hem menümüze yansıtmak hem de kayıt altına almak için yakından izliyoruz. Türkiye’nin henüz ortaya çıkmayan üzüm çeşitleri bizleri ileride de şaşırtmaya devam edecek. Bu zorlu dönemin bizi sevindiren gelişmelerini sizlerle paylaşmak, sizlere de umut aşılamak istedik.

Esen kalın.

👉 WAYANA Menüsündeki Endemik Türk Üzüm ve Şarapları

🍇 Anadolu Bağ Atlası: Saklı Kalmış Lezzetleri Keşfedin

Anadolu topraklarının binlerce yıllık bağcılık mirası, yok olmanın eşiğinden dönen kayıp çeşitleri ve antik şarap kültürünün teknik sırları ilginizi çekiyorsa, WAYANA Referans Serisi kapsamında hazırladığımız diğer derinlikli araştırmalarımıza da göz atabilirsiniz:

🏛️ Antik Çağ ve Şarap Teknolojisi

• Sızdırmazlığın Tarihi: Cam şişelerden önce amforaların nasıl kapatıldığını, alçı mühürleri ve antik ambalaj mühendisliğini incelediğimiz Şarabın Oksijenle İmtihanı 2: Antik Amfora Tıpaları makalemizi okuyabilirsiniz.

• Yolculuğun Başlangıcı: Şarabın oksijenle binlerce yıllık imtihanının ilk adımı olan Şarabın Oksijenle İmtihanı: Cam Şişelerden Önce Şarabın Korunması araştırmamıza göz atabilirsiniz.

• Küllerinden Doğan Bağlar: Vezüv Yanardağı’nın lavları altında kalan antik şarap kimliğini yeniden masaya yatırdığımız Pompeii’nin Şarap Kimliğini Yeniden İnşa Etmek yazımızı inceleyebilirsiniz.

🗺️ Anadolu’nun Kayıp Cevherleri ve Bağ Yolları

• İlk Kez Kadehte: Yok olmaya yüz tutmuşken kurtarılan ve ilk kez ticari şaraba dönüşen 11 özel çeşidin hikayesi için Nadir Anadolu Üzümleri: İlk Kez Ticari Şarap Olan 11 Kayıp Çeşit makalemize bakabilirsiniz.

• Denizli Teruarı: Bölgenin yükselen yıldızı Çalkarası üzümünü ve bölge bağcılığını derinlemesine incelediğimiz Çalkarası Sempozyumu Özeti yazımıza göz atabilirsiniz.

• Geçmişin Mayası: Antik dönemlerde şarap yapımında kurutulmuş üzüm kullanımının sırlarını araladığımız Was the Yeast of Ancient Wines Made from Dried Grapes? araştırmamızı inceleyebilirsiniz.

🧪 Modern Oenoloji ve Gelecek

• Mantarın Hikayesi: Geçmişten bugüne mantar teknolojisinin ve alternatif kapatma sistemlerinin evrimini anlattığımız Bottle Closure: Natural Cork – Technical Cork makalemize göz atabilirsiniz.