4 Üzüm X 3 Stil ile Anadolu’nun Esneklik Sınırlarını Zorluyoruz

Şarap dünyasında, neredeyse yüzyıllardır belirli üzümler belirli stillerle eşleştirildi. Kafamızda yerleştirilen net kalıplar var: Bazı üzümler sadece güçlü kırmızılar verir, bazıları ise taze rozeler için biçilmiş kaftandır. Ancak söz konusu olan binlerce yıllık bağcılık geçmişiyle Anadolu’nun yerli üzümleri olduğunda, bu kalıpların ne kadar kolay kırılabileceğini görmek her zaman büyüleyicidir.

İşte tam da bu esnekliği, yani tek bir üzüm tanesinin doğru dokunuşlarla ne kadar farklı kimliklere bürünebildiğini kanıtlamak için 26 Temmuz’da sıra dışı bir tadıma ev sahipliği yapıyoruz: 4 Üzüm x 3 Stil.

Bu tadımda odağımıza Anadolu ve Trakya’nın dört kadim karakterini alıyoruz: Çalkarası, Karasakız, Kalecikkarası ve Papaskarası. Misyonumuz ise net; her bir üzümün üç ayrı stildeki (beyazdan kırmızıya, köpüklüden tatlıya, anforadan natürele) şarap örneklerini yan yana tadarak, bu toprakların çeşitlilik potansiyeline hep birlikte şahit olmak.

Ezber Bozan Dönüşümler

Tadım masasında yer alacak seçki, yerli üreticilerimizin bu üzümlerin sınırlarını nasıl zorladığını açıkça ortaya koyuyor. Gelin, o akşam kadehlerimizde bizi bekleyen o muazzam esnekliğe kısa bir ön bakış atalım:

Çal Karakteri: Çalkarası

Denizli’nin Çal bölgesiyle özdeşleşen Çalkarası, yüksek asiditesi ve düşük tanen yapısıyla roze üretimi için bir klasik. Paşaeli Denizkızı ile bu klasik, taze ve meyvemsi roze stilini selamlayacağız. Ancak Çalkarası sadece rozeyle sınırlı değil; Lermonos Clairet örneğiyle, roze ile kırmızı arasındaki o ince çizgide yürüyen, az tanenli ve bol canlılığa sahip “Clairet” stilini deneyimleyeceğiz. Akşamın en büyük sürprizlerinden biri ise Kuzubağ Hür Çalkarası Tatlı olacak. Bir üzümün sek karakterden tatlı şarap stiline nasıl başarıyla evrilebildiğini görmek ufuk açıcı olacak.

Ankara’nın Zarafeti: Kalecikkarası

Kırmızı meyve tonları ve ipeksi dokusuyla bilinen Kalecikkarası, bu tadımda adeta bir bukalemun gibi karşımıza çıkıyor. Kabuk teması olmadan işlenerek üretilen Pamukkale Nicely Kalecikkarası Beyaz (Blanc de Noirs) ile üzümün beyaz şaraptaki şaşırtıcı asidite ve gövde dengesini göreceğiz. Ardından Tafali ile taze, meyvemsi roze karakterine geçiş yapacak ve finali Kavaklıdere’nin amforada olgunlaştırdığı Anfora yorumuyla taçlandıracağız. Toprağın ve mikrooksijenasyonun bu zarif üzümün kırmızı karakterine kattığı derinlik tadımın en heyecan verici deneyimlerinden biri olacak. Resimdeki eksiğimiz Tafali roze. Henüz elimize ulaşmadığı için resim eksik kaldı.

Bozcaada Rüzgârı: Karasakız (ya da Bozcaada’daki adıyla Kuntra)

Adanın rüzgârını ve nevi şahsına münhasır karakterini taşıyan Karasakız, bu tadımda tam anlamıyla şov yapmaya hazırlanıyor. Geleneksel metotla üretilen Suvla İyi Ki Köpüklü, üzümün köpüklü şarap dünyasındaki yüksek potansiyelini ve kremamsı dokusunu gösterecek. Adanın köklü üreticisi Çamlıbağ’ın Kuntra Blush yorumu, üzümün modern ve ferah yüzünü temsil ederken, Asmadan Karasakız Kırmızı, bu üzümün sek kırmızı stilindeki o kendine has baharatlı ve kırmızı meyveli doğasını masaya yatıracak.

Trakya’nın Asi Kadimi: Papaskarası

Asiditesiyle meşhur ve tarihte kupajların omurgası olarak kullanılan Papaskarası, tek başına bir başyapıta dönüşebildiğini zaten kanıtlamıştı. Şimdi ise esnekliğini izleyeceğiz. Müdahalesiz şarapçılığın güzel bir örneği olan Arda Gala Natürel, üzümün en saf ve çıplak halini kadehe taşıyacak. Melen Kızkulesi Roze ile bu asiditenin canlı bir pembe şarapta nasıl ferahlatıcı bir güce dönüştüğünü göreceğiz. Kapanışta ise Türk şarapçılığında büyük emeği olan Marcel Biron’un anısına atfen isimlendirilen Chamlija Marcel Biron, Papaskarası’nın yıllanma potansiyeline ve gövdeli, güçlü bir kırmızı stilindeki olgunluğuna ayna tutacak.

Neden Buradayız?

“4 Üzüm x 3 Stil“, sadece bir şarap tadımı değil; aynı zamanda Anadolu’nun tek tipleştirmeye karşı direnen, çok sesli ve esnek bağcılık potansiyeline saygı duruşu. Aynı üzümün bir kadehte köpürürken, diğer kadehte tatlı bir finale dönüşebilmesi ya da anforada toprakla buluşurken, bir diğerinde beyaz bir sek şarap olarak parlaması bu toprakların bize sunduğu en büyük zenginlik.

26 Temmuz akşamı, 4 çeşit üzümün 3 farklı stil örneğini kadehlerimizdeki bu dönüşüm hikâyelerini birlikte okumak ve Anadolu üzümlerinin sınırlarını keşfetmek için WAYANA’da buluşalım.

Aynı üzüm varyetesinin farklı hasat ve fermentasyon stratejileriyle damakta inşa ettiği o çok sesli şarap stilleri ve enolojik esneklik formülleri ilginizi çekiyorsa, blogumuzdaki diğer nitelikli teknik araştırmalarımıza da göz atabilirsiniz:

• Yazıda bahsettiğimiz o dikey asidite, erken hasat köpüklü stilleri veya gövdeli sek kırmızılar arasındaki duyusal dengenin damaktaki evrensel tetrahedral kimyasal denklemini okumak için Şarapta Denge Kavramı: Asidite, Alkol ve Tanen Matrisi derin başvuru kılavuzumuzu ziyaret edebilirsiniz.

• Aynı üzümden gövdeli ve diri stiller elde etmek adına; bağ bozumu zamanlamasını milimetrik yöneterek alkolü kontrolsüzce tırmandırmadan da asidite ve aromatik yapıyı koruyabilmenin mahzen formüllerini incelemek için Erken Hasat ve Gövdeli Şarap Mümkün Mü? Enoloji Çözümleri teknik analizimizi inceleyebilirsiniz.

• Küresel ısınmanın getirdiği su stresine ve erken olgunlaşma krizlerine meydan okuyarak, mahzende aradığımız o çok sesli asidite-şeker dengelerini doğal olarak koruyabilen dirençli omurgalı kök mimarilerini keşfetmek için Yeni İklim Koşullarına Uygun Üzümler ve Bağcılıkta Adaptasyon klimatoloji analizimize göz atabilirsiniz.

• Tek bir üzümün farklı stillerini damakta analiz ederken beynimizin üzerindeki etiket fiyatlarıyla nasıl manipüle edildiğini ve bu plasebo illüzyonlarına karşı çıplak, ön yargısız duyusal parametrelerin önemini okumak için Fiyat Algısı ve Şarap Tadımı: Zihnimiz Bizi Nasıl Kandırıyor? nöro-gastronomi çalışmamıza bakabilirsiniz.