Oz Clarke’ın sözleri aslında “gülelim mi, ağlayalım mı” noktasına getiriyor bizleri. Çünkü eğer şaraba değer verilen topraklarda yaşasaydık, bu keşiflerle karşılaşma olasılığımız çok az olurdu belki ama şarabın sefasını süren, bereketinden yararlanan ve hazinelerini koruyup geliştiren, daha iyisinin peşinden koşan bir yer olmuş olurduk, olamadık. Yine de hayıflanmak yerine, geç de olsa ortaya çıkardığımız bu saklı değerlere bundan sonra sahip çıkalım.
WAYANA, biliyorsunuz, İstanbul Kadıköy’deki şarap evimiz. Yalnız Türk şaraplarını servis ediyoruz. Ülkemizin hemen her bölgesinde üretilen şarapların 400 çeşitten fazlasına menümüzde yer veriyoruz. Gururla sunduğumuz ve başka bir yerde bulamayacağınız bir hizmetimiz var: bütün şaraplarımızı ister kadehle ister şişeyle alabiliyorsunuz. Bu nedenle WAYANA’daki konuklarımız arasında Türk şaraplarını tanımak isteyen şarap sever yabancıların sayısı çok yüksek.
Gelelim bugünkü üzümümüze. Patkara, çok yönlü işlemeye açık yapıda ve diğer üzümlere göre daha erken olgunlaşan bir üzüm, zaten adını da buradan alıyor: ‘pat diye olgunlaşıp rengi kararan üzüm=patkara’. Şaraplık üzümler, genel olarak sofrada tüketmeye elverişli olmayan kabuk ve çekirdek yapısına sahip olurlar. Patkara, yüksek şekerli yapısıyla hem sofrada yenmeye elverişli hem de pekmez yapımına ve kurutmaya yatkın. Buna bir de şarap yapma özelliğini eklediğinizde, dört dörtlük bir yetkinlik örneği geliyor karşınıza.
Anadolu coğrafyasının saklı bağcılık haritasını incelediğimizde, kıyı şeritlerinin daha çok bilinen çeşitlerinin ötesinde, dağların arkasında kendi sessiz döngüsünü koruyan mucizevi teruarlarla karşılaşırız. Toros Dağları’nın eteklerinde, Karaman ve Mersin sınırlarında uzanan Göksu Vadisi’nin yüksek rakımlı killi-kireçli topraklarında asırlardır hayat bulan Patkara, Akdeniz bağcılığının en şahsiyetli ve en dirençli kırmızı temsilcilerinden biridir.
Bölgenin gece ile gündüz arasındaki sert sıcaklık farklarından beslenen Patkara, şarap dünyasında nevi şahsına münhasır bir kırmızı profil sergiler. Genellikle ince kabuklu ve narin taneli bir yapıya sahip olan bu endemik çeşit, Akdeniz’in sıcak güneşini emerek olgunlaşırken yüksek asit potansiyelini de korumayı başarır. Doğru tekniklerle işlendiğinde damakta son derece canlı, akıcı, orta gövdeli ve tazeleyici kırmızı sek şaraplar verir. Kadehi hafifçe çevirdiğinizde taze kırmızı meyveler, kızılcık, nar tonları ve arkadan süzülen hafif topraksı mineral izleri burnunuza ulaşır.
Geçmişte daha çok yerel tüketimle sınırlı kalan veya bölgedeki diğer kırmızı çeşitlerle kupaj olarak değerlendirilen Patkara, günümüzde monosepaj olarak işlendiğinde zarif tanen yapısı ve meyvemsi tazeliğiyle Türk şarapçılığının en heyecan verici keşif kulvarlarından biri haline gelmiştir.
Akdeniz sahillerindeki iki üreticimiz Patkara şaraplarıyla WAYANA menüsünde yer alıyor. Bu iki üreticiden Tasheli, Toros eteklerinde 1.200 metre yükseklikteki bağlarda yetişen Patkara üzümlerinden yaban mersini, kiraz, deri ve çam esintileri taşıyan aromalara sahip meyveli, yumuşak tanenli, orta asiditeye sahip kırmızı şaraplar üretiyor.
Selefkia, Patkara üzümünü işleyen bir başka üreticimiz. Yine Torosların 1.150 metre yükseklikteki yamaçlarında kireçtaşı ve killi topraklara sahip bağlarında yetişen 80 yıllık yaşlı asmalardan frambuaz, dut, mahlep aromalı ortalamadan biraz daha yüksek asiditeye sahip bir kırmızı şarap Selefkia portföyünde yer alıyor.
Hem Selefkia hem Tasheli Patkara’nın roze versiyonlarını ve diğer üzümlerle harmanladıkları blend varyasyonlarını da üretiyorlar. Patkaranın bizim karşımıza çıkaracağı daha pek çok alternatif olacağı belli. Hem Tasheli ve Selefkia’dan hem de henüz Patkara’yla tanışmamış yeni şarap üreticilerinden sürpriz Patkara şarapları bekliyoruz.
Patkar
İlginizi Çekebilir:
Patkara’nın Toros yaylalarından süzülen bu saklı kırmızı serüveninden sonra, yüksek rakım bağcılığının dinamiklerini, kadehteki yapısal dengeleri ve asmanın köklerindeki antik tarihi anlatan yazılarımız da ilginizi çekebilir:
Bu çeşidin karakterini şekillendiren en temel unsur olan coğrafi yükseklik etkisini, deniz seviyesinden yukarılara çıkıldığında asmaların kazandığı enolojik nitelikleri öğrenmek için Yüksek Rakımlı Bağlar: Bağın Yüksekliği Şarabı Nasıl Etkiler? coğrafi analizimize göz atabilirsiniz.
Kadehteki hafif ve akıcı yapının ötesinde, alkol, tanen ve şeker dengesinin kırmızı şaraplara kazandırdığı o mimari yapıyı kavramak için Kafa Karıştıran Kavram: Şarapta Denge enolojik kılavuzumuzu inceleyebilirsiniz.
Narin ve meyvemsi kırmızıların tanklardaki taze yolculuğuna karşılık, gövdeli şarapların olgunlaşma döngüsünde ahşabın üstlendiği yapısal dokunuşları incelemek için Meşe Fıçıların Şaraba Etkisi: Oksijen, Tannin ve Aroma Dengesi bilimsel analizimizi ziyaret edebilirsiniz.
Asmanın Toroslar’dan ve tüm Anadolu coğrafyasından başlayarak dünyaya yayılan 8000 yıllık genetik haritasını ve antik DNA araştırmalarını okumak için Genlerin Hafızası: Asmanın 8000 Yıllık Yolculuğu tarihsel araştırmamızı keşfedebilirsiniz.