Erciyes’in Külleri ve Emir Yerel Üzüm Yapısı
Emir üzümünün Anadolu’daki diğer pek çok beyaz çeşitten ayrılan o çelik gibi diri, gevrek ve mineral karakterinin arkasındaki asıl sır, Kapadokya’nın o sürreal ve kadim jeolojik altyapısıdır. Erciyes ve Hasandağı’nın milyonlarca yıl önce püskürttüğü lavların ve narin küllerin oluşturduğu volkanik tüflü topraklar, Emir asmalarına eşsiz birer yaşam koridoru sunar. Bu gözenekli ve kireçli tüf yapısı, filoksera gibi asma köklerini yok eden küresel zararlıların bu bölgede barınmasını tamamen engellemiş ve Emir’in kendi orijinal kökleri üzerinde aşısız olarak asırlardır hayatta kalmasını sağlamıştır. Toprağın derinliklerindeki volkanik mineral piksellerini içine çeken asmanın kökleri, sıvının içine taklit edilmesi zor bir tuzluluk, ıslak çakıl taşı ve diri mineral katmanları katar. Kapadokya teruarının bu jeolojik parmak izi, Emir’i dünya üzerindeki en özgün volkanik şaraplardan biri haline getirir.
Fıçısız Deha: Emir Üzüm Çeşidinin Duru Asiditesi
Enoloji literatüründe Emir’i benzersiz kılan asıl ampelografik karakter, onun meşe fıçı baskılarını ve yapay makyajları reddeden kendine has duruluğudur. İnce kabuklu ve yüksek asiditeli yapısı, fıçının getireceği o yoğun vanilya, tatlı baharat ve isli aromalar altında kolayca ezilip kimliğini kaybedebilir; bu yüzden Emir çelik tanklarda müdahalesiz olarak işlendiğinde kendi karakterini açıkça sergiler. Burnumuzu kadehe daldırdığımızda bizi karşılayan o taze yeşil elma, armut, narin narenciye kabukları ve beyaz çiçek notaları, damağa geçtiğinde çelik gibi keskin, gevrek ve upuzun bir asiditeyle birleşir. Bu yüksek canlılık yapısı, Emir’i hem sek monosepaj üretimlerin hem de Anadolu’nun en nitelikli doğal köpüklü şarap pratiklerinin vazgeçilmezi haline getirir.
Kapadokya’nın şarap geçmişinin binlerce yıl geriye uzandığını söylediğimiz zaman abartmıyoruz. Bölgenin insanın aklını başından alan mağara ve yeraltı şehir şebekesi, bünyesinde pek çok şarap depolama alanının da varlığını gözler önüne seriyor. Hristiyanlığın yayılma döneminde güvenli yaşam alanı olarak kullanılan bu şebeke, şarabın dinsel özelliği de hesaba katıldığında, şarap üretiminin kesintiye uğramadan devamlılığını sağlamış.
Emir, Kapadokya bölgesinin endemik üzümlerinden. Biz de bugünkü yazımızı beyaz şaraplarıyla sofralarımıza lezzet katan Emir üzümüne ayırdık. Kısa giriş kısmında özetlediğimiz volkanik ve kayaç toprak yapısının Emir üzümü üzerinde de belirleyici bir etkisi var. Endemik üzümlerimiz arasında şarap terminolojisindeki mineralite özelliğini en iyi yansıtan şaraplar Emir üzümünden yapılanlar. Mineraliteyi şaraptan aldığımız, kireçli, taşlı, belki biraz da tuzlu bir tat olarak düşünebiliriz.
Emir şaraplarının en belirgin özelliği yüksek asiditesidir. Ülkemizin şarap tercih profilinde yüksek asitli şarapların çok rağbet görmediğini görüyoruz. Bu eğilim, Emir şaraplarının çeşitlenmesinin önünde önemli bir engel oluşturuyor. Halbuki yüksek asitli şarapların deniz ürünleriyle olan beraberliği hem damak hem de sindirim sistemi açısından kusursuz bir örtüşme sağlıyor.
Emir şaraplarında hem burunda hem damakta çok baskın olmayan elma, narenciye, armut aromalarını hissedebiliriz. Özetlersek, Emir üzümünden tadacağımız şaraplar mineralitenin getirdiği soğuk tatlar, elma ve narenciye aromaları ve yüksek asitli yapılarıyla kadehlerimize gelecek.
WAYANA Şarap Menüsü’nde Kavaklıdere, Kocabağ ve Turasan’ın monosepaj Emir şarapları yer alıyor. Ayrıca Emir şarabı içeren kupajlar da var. Bunların yanı sıra, Turasan’ın Emir üzümüyle ürettiği bir doğal köpüklü şarabı olduğunu şarap sevenlere özellikle hatırlatalım. Bu şaraplarla tapas menüsünde yer alan torik lakerdalı, uskumru çirozlu ve füme somonlu tapaslar mükemmel uyum sağlıyorlar. Hem az bulunan Emir şarabını hem de özenle hazırladığımız deniz ürünlü tapaslarımızı tatmaya bekleriz.
Emir’in o Kapadokya tüflerinde şekillenen mineral öyküsü, çelik gibi diri asidite yapıları ve yerel varyetelerin tektipleşmeye karşı gösterdiği o asil genetik direnç ilginizi çekiyorsa, blogumuzdaki diğer teknik araştırmalarımıza da göz atabilirsiniz:
Emir gibi endüstriyel manipülasyonları ve fıçı makyajlarını reddeden; Karadeniz esintileri ile iç bölgelerin sert karasallığının çarpıştığı o sarp geçiş teruarlarında kalın kabuk dokusuyla mantari hastalıklara meydan okuyan o diğer saklı cevheri keşfetmek için Kayıp Genetiğin Peşinde: Osmanca Üzümü ve Biyoçeşitlilik çeşit monografimizi ziyaret edebilirsiniz.
Doğu Anadolu’nun o sert karasal iklim kuşatmasında, Elazığ Havzası’nın killi ve çakıllı topraklarında kendi özgün polifenol karakterini koruyarak tektipleşen küresel çeşitlere meydan okuyan o diğer saklı genetik kaleyi incelemek için Elazığ Teruarının Saklı Genetiği: Kösetevek Üzümü varyete çalışmamıza göz atabilirsiniz.
Emir’in kadehe taşıdığı o duru yeşil elma, narenciye ve narin mineral katmanlarını tekil olarak avlamak yerine; “meyve aileleri” metodolojisiyle şarabın içindeki aromatik derinlikleri hiçbir üstenci hiyerarşiye takılmadan dürüstçe nasıl deşifre edebileceğinizi öğrenmek için Şarap İçerken Meyveyi Fark Etmek duyusal analiz tadım rehberimize bakabilirsiniz.
Emir varyetesinin o çelik çeperli, canlı ve yüksek asiditeli yapısını korumak adına mahzende uygulanan müdahalesiz adımlar gibi; sıvının o yaşayan organik dokusunu agresif mekanik mikron filtrelerle dikey olarak koparmadan durultmanın o hassas dengelerini okumak için Şarapta Filtrasyon Nedir? Filtresiz Şarapların Sırrı enoloji çalışmamızı inceleyebilirsiniz.
